فؤاد افرام البستانى ( مترجم : مهيار )

376

فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى )

مشترى و مريخ و زهره و عطارد مىباشد . الخَنْسَاء - ( ح ) : ماده گاو وحشى . الخِنْشَار - ( ن ) : گياهى است از تيره‌ى پوشيده شكوفه‌ها كه معمولا در سرزمينهاى نمناك كه خاك آن كمى مرطوب باشد روئيد مىشود . الخِنْصَر - ج خَنَاصِر [ خنصر ] : انگشت كوچك . الخِنْصِر - ج خَنَاصِر : مترادف ( الخِنصَر ) است . خَنَعَ - - خُنُوعاً له و اليه : به او فروتنى كرد ، - الى اللَّه : بدرگاه خداوند متوسل شد ، - الى الأَمْرِ السَّيِّئ : به كار بد گرايش كرد . الخَنَع - خوارى و زبونى . خَنِفَ - - خَنَفاً صدرُهُ أو ظهرُهُ : يكى از دو طرف سينه يا كمر او با ديگرى از نظر شكل متغاير بود . الخُنْفُس - ج خَنَافِس [ خنفس ] ( ح ) : سوسك سياه كه بدبوى نيز مىباشد . الخُنْفَس - ج خَنَافِس ( ح ) : مترادف ( الخُنْفُس ) است . الخِنْفِس - ج خَنَافِس ( ح ) : مترادف ( الخُنْفُس ) است . الخُنْفَسَاء - ج خَنَافِس ( ح ) : به معناى ( الخُنْفُس ) است ؛ « خُنفَسَاءُ البَطَاطِس » ( ح ) : تيره‌اى از حشرات بسته بالان است كه اصل آن از امريكاست . الخُنْفَسَاءَة - ج خَنَافِس : مترادف ( الخُنْفُس ) است . خَنَقَ - - خَنْقاً و خَنِقاً هُ : گلوى او را بست و فشار داد تا خفه شد ، - تْهُ العَبْرَةُ : غرق در گريه شد ، - العَلَم : پرچم را به نشانه‌ى سوگ نيمه افراشته كرد . خَنَّقَ - تَخْنِيقاً هُ : مترادف ( خَنَقَ ) است ، - زيدٌ الأربعين : زيد نزديك به چهل ساله شد ، - السرابُ الجبلَ : سراب نزديك بود بالاى كوه را بپوشاند ، - الإنَاء : ظرف يا جام را پر كرد . الخَنِق - مترادف ( الْمَخْنُوق ) است به معناى خفه شده . الخنَّوص - ج خَنَانِيص [ خنص ] ( ح ) : بچه‌ى خوك . الخِنَّوْصَة - ( ح ) : مؤنث ( الخِنَّوص ) است . الخَنُوع - ج خَنَعَة و خُنُع : مترادف ( الخانِع ) است به معناى گناهكار . خَنِيَ - خَنًى [ خنو ] عليه في الكلام : به او سخنان زشت گفت . الخَنِيق - مترادف ( المَخْنُوق ) است . خَوَى - - خَوَاءً [ خوي ] البيتُ : خانه خالى شد ، خانه فرو ريخت و ويران شد ، - رَأسُهُ : از بسيارى خونريزى بينى سر او بىخون شد ، - خَوًى و خواءً الرجُلُ : شكم آن مرد خالى از غذا و گرسنه شد ، - الزنْد : آتش زنه روشن نشد ، - تِ النجومُ : ستاره‌ها زير ابر پنهان شدند ولى باران نيامد ، - خَوًى و خَوَايَةً الشيءَ : آن چيز را ربود ، - خَيّاً تِ النُّجُومُ : ستاره‌ها رو به غروب رفتند . الخَوَى - [ خوى ] : فضاى ميان دو چيز ، خالى بودن شكم از غذا . الخَوَاء - [ خوي ] : مترادف ( الخَوَى ) است ؛ « خَوَاءُ الفرسِ » : فاصله‌ى ميان دو دست و دو پاى اسب . الخَوَات - ديوانگى . اين واژه در زبان متداول رايج است . الخَواجَه - مهتر ، آقا ، سيد . الخُوَار - [ خور ] : مص ، صداى گاو ، صداى گوسفندان و آهوان و تيرها . الخَوَّار - [ خور ] : سست و ناتوان ، ترسو ، - مِنَ الزِّناد : آتش زنه ؛ « فرسٌ خَوَّارُ العنانِ » : اسب تيزرو و فرمانبردار . الخَوَارِج - گروهى كه با دولت و مردم مخالفت كنند ، هفت فرقه از بزرگترين فرقه‌هاى اسلامى مىباشند كه بر آنها ( الفِرَقُ الخَارِجيّة ) اطلاق مىشود . خوارج كه از بيعت با حضرت على ( ع ) سرپيچى كردند . الخَوَاصّ - [ خصّ ] من القوم : بهترين و بزرگان قوم . الخَوَّاص - ج خَوَّاصُون [ خوص ] : فروشنده خوص ( برگ درخت خرما ) ، سازنده‌ى زنبيل و حصير . الخَوَّاض - [ خوض ] : آنكه بسيار در آب فرو رود ، آنكه بسيار در امرى فرو رود و انديشد . الخَوَاف - [ خوف ] : فرياد و ناله و زارى . الخَوَافِق - [ خفق ] : پرچمها ؛ « خَوَافِقُ السَّماءِ » : جهت وزش بادهاى چهارگانه . الخَوَافِي - [ خفي ] : پرهاى بال پرنده كه بهنگام بستن بال پنهان شوند . الخَوَالِد - [ خلد ] : كوهها ، سنگريزه‌ها و صخره‌ها . الخَوَالِق - [ خلق ] : زنان ، زنان لغزشكار در خانه‌ها ، زمينهائى كه گياهان آنها ديرتر روئيده شوند . الخُوَان - ج أخْوِنَة و خُون [ خون ] : مترادف ( الخِوان ) است . اين واژه فارسى است . الخِوَان - ج أخْوِنَة و خُون [ خون ] : سفره‌ى غذا ، ميز غذا خورى با غذا . اين واژه فارسى است . الخَوَّان - [ خون ] : آنكه بسيار خيانت كند . الخُئُولَة - [ خول ] : نسبت به ( الخَال ) است . الخَؤُون - [ خون ] : آنكه بسيار خيانت كند . الخَوْبَة - [ خوب ] : گرسنگى ، زمينى كه چراگاه نداشته يا در آن باران نيامده باشد . خَوِتَ - [ خوت ] : ديوانه شد . اين واژه در زبان متداول رايج است . الخَوْنَاء - [ خوت ] : مؤنث ( الأَخْوَت ) است به معناى زن ديوانه . اين واژه در زبان متداول رايج است . الخَوْخ - [ خوخ ] ( ن ) : درخت هُلُو كه از تيره‌ى ورديها است . الخَوْخَة - ( ن ) : يك دانه هُلُو ، ميوه‌ى درخت هلو ، روزنه‌اى كه نور به خانه رساند ، دربى كوچك در دربى بزرگ . الخَوْد - ج خَوْدَات و خُود [ خود ] : زن جوان . الخُوذَان - [ خوذ ] : « خُوذانُ الناسِ » : خدمتگزاران مردم .